Kasım-Aralık 1978 “Ve İshak, Betuel’in kızı Rebeka’yı aldığında kırk yaşındaydı.” Zohar, Betuel, Bat Bito Şel El [Yaradan’ın kızının kızı] anlamına gelir diye yorumlar. Bunu şöyle anlamalıyız, bu, kişi kırk yaşına geldiğinde, “Kırkında, Bina’ya” olarak adlandırılan Bina ile ödüllendirildiği ve Tora ve Mitzvot’u [emirleri] yerine getirmeyi üstlendiği anlamına gelir.
Kasım 1957 “İbrahim İshak’ın babası oldu” ayeti hakkında İshak’ın niteliklerinin İbrahim’in niteliklerine benzediği ve hepsinin İbrahim’in İshak’ın babası olduğuna tanıklık ettiği şeklinde yorumlanır. Yazıda, “Bunlar İbrahim oğlu İshak’ın nesilleridir” dendiği ve ancak nesillerin kim olduğu detaylandırılmadığı için sormalıyız. Daha ziyade, ayet İshak’ın nesilleri hakkında “İbrahim İshak’ın babası oldu”
Bilgelerimizin söylediği “Oğul babayı değerli kılar, ama baba oğlunu değerli kılmaz.” sözünü anlamalıyız. Tam bir günahkar olan Kral Ahaz, erdemli olan oğlu Hezekiya sayesinde sonraki dünyaya sahip olmuştur, ancak Hezekiya’nın oğlu Menaşe [Manaşşe] babası Hezekiya erdemli olmasına rağmen öbür dünyada bir paya sahip değildir (Sanhedrin 104 ). Baal
Kutsal kitaplarda “Oğul babayı değerli kılar” diye yazar yani babanın tamamlayamadığı şeyi, oğul babasının payını tamamlayarak, onu değerli kılar ve böylece onu tamamlar. Bu nedenle İbrahim’in oğulları yoktu, çünkü ikisi de tamdı ve İbrahim’e Hey’i ekleyerek, oğullar için dua edebileceği eksik bir yer buldu. Benzer şekilde, İshak eksik
Heşvan Midraş‘ta, “Sara’nın Hayatı” bölümünde, “Ve İbrahim sahip olduğu her şeyi İshak’a verdi” ayeti hakkında iyi bir ders vardır. Rav Yehuda, “Bu Gevura’dır [güç/yargı]” der. Rav Nehemya, “Bu bir kutsamadır” der. Aşağıdakileri anlamalıyız: 1) Birinin diğerine Gevura verdiği nasıl söylenebilir? Bu elden ele aktarılabilecek bir şey değil. 2)
Heşvan, Kasım 1979 “İbrahim, ölümünden dirildi ve Het’in oğullarıyla konuştu, dedi ki…” Baal HaTurim şöyle yazar, “Bilge öğrencinin değerini dikkatle inceleyen kişi için bölümünde, on kez “Het’in oğulları” diye yazar, bu içinde on kez Het harfi olan On Emri yerine getirmek gibidir.” Bilge öğrencinin değerini dikkatle inceleyen birinin
Heşvan Midraş’ta şöyle yazılmıştır: “Ben sünnet olmadan önce yoldan geçenler bana gelirdi. Şimdi sünnet oldum, artık onlar bana gelmiyorlar.” Yaradan ona dedi ki, “Sen sünnet olmadan önce sünnetsizler sana gelirdi. Şimdi Ben ve Benim maiyetim sana geliyoruz.” İbrahim’in arzusu misafir ağırlama emrini yerine getirmek olduğundan, Yaradan’ın ona verdiğini
Kasım 1982 Soru: İki kişi arasında form eşitliği yoksa her birinin diğerinden uzaklaştığını görebiliriz. Bu nedenle, kişi tüm eylemlerinin Yaradan için, yani ihsan etme niyeti ile olması için kendini ıslah etmeden önce, Yaradan ile yaratılmış varlıklar arasında bir form eşitsizliği vardır. O halde O’na yaklaşmak nasıl mümkün olabilir?
Kasım 1982 Zohar, “Rab, Ona Mamre Meşelerinin Yanında Göründü” ayeti ile ilgili sorar, neden başka yerde değil de Mamre’de? Çünkü ona sünnet hakkında tavsiyede bulundu. Yaradan, İbrahim’e kendini sünnet etmesini söylediğinde, o bunu arkadaşlarına danıştı. Aner ona, “Doksan yaşından fazlasın ve kendine eziyet edeceksin” dedi. Mamre ona şöyle
15 Ocak 1972 Zohar’da şöyle yazılmıştır, “İyi ve kötünün bilgi ağacı, eğer ödüllendirilirlerse – iyi, ödüllendirilmezlerse – kötüdür.” Sulam’da [Zohar’ın Merdiven tefsirinde], eğer kişi ödüllendirilirse, yargı niteliğinin -şiddeti azaltılmamış Behina Dalet’in- gizlendiği ve merhamet niteliğinin ifşa olduğu şeklinde açıklanır; yani merhamet niteliğinde şiddeti hafifletilmiş Malhut ifşa olur. Ama
Kasım 1979 Zohar‘da (VaYera, Madde 167) şöyle yazılmıştır: “Yaradan bir insanı sevdiğinde, ona bir hediye gönderir. Ve hediye nedir? Ödüllendirilecek fakir bir kişi. Ve o, O’nun tarafından ödüllendirildiğinde, Yaradan ona sağ tarafından uzanan, başının üzerine yayılan bir lütuf ipliği çeker ve onu kaydeder, böylece yargı dünyaya geldiğinde, sabotajcı
Kasım 1957 Ayetteki “Hizmetkârının yanından geçtiğin için” sözünü Raşi şöyle yorumlar, “yanımdan geçtiğin için, senden beni onurlandırmanı istiyorum.” “beni onurlandırmak” ifadesini anlamalıyız. İbrahim “Ve ben toz ve külüm” dedi ve “beni onurlandırmak için yanımdan geçtin” dedi. Şunu anlamalıyız ki, utanç yüzünden onun evinde yemek yemek istemeyeceklerinden korktuğu için,
Ekim 1982 Akıl ve kalp. Demektir ki kişi, Yaradan’ın kendisine inanç için yer vermiş olmasından zevk duyar ve bundan haz alır. Ayrıca, Yaradan ona kalbinde çalışma için bir yer verdiği için mutludur. “İnsan pişmanlık duyduğunda, Şehina [Kutsallık] ne der? ‘Başımdan ve kolumdan daha hafiftir.’” Bu şu anlama gelir,
Kasım 1981 “Kimden Yaradan’ın ruhu hoşnut olursa, halkın ruhu da ondan hoşnut olur. Ve kimden halkın ruhu hoşnut değilse, Yaradan’ın ruhu da ondan hoşnut olmaz.” Bilinir ki dünyada, dünyanın kendisinden hoşnut olmadığı erdemliler vardır ve onlar ihtilaflıdır. Ayrıca bilgelerimiz, “onları Yukarı’nın meseleleri hakkında uyarmadı için kasaba halkının sevdiği
1980 “Toprağınızdan, akrabalarınızdan ve babanızın evinden, size göstereceğim toprağa gidin.” Midraş’ta şöyle yazılmıştır: “Duy kızım, gör ve kulak ver, halkını ve baba evini unut, kral senin güzelliğini arzulayacak.” Ayetlerin yakınlığını anlamak için, insanı Yaradan’ın yollarında yürümesi için yönlendirmeye başlarken, başlangıç eğitimden geçer. Kişi, Maimonides’in Hilkot Teşuva’da söylediği gibi,
Ekim 1981 “Kendine sarıağaçtan bir gemi yap ve içini ve dışını ziftle kapla.” Tufan “kötü su” anlamına gelir. Bir kişiye “Kim” yani Firavun’un “Kral kim ki, sesine itaat edeyim?” sorusu ve ayrıca kötünün sorusu olan “Bu senin için ne işe yarıyor?” sorusu geldiğinde, Tufan olan Mayim [su], bu
Ekim 1979 “Nuh erdemli bir adamdı.” Erdemli Ezra, iyi işlerde “dürüst”, kalbi “bütün”, diye yorumlar “onun neslinde,” kimisi kınar kimisi över. Kötülerin nesillerinde, neslin düşünceleri ihsan etmek için çalışmaya değmez olduğu zaman, beden bazen över yani görüşü çağdaşlarıyla birliktedir. Ve bazen, çağdaşlarının söylediklerini kınar. O zaman, kişi iyi
Ekim 1977 “Ve Rab gördü… İnsan yüzünden artık yeryüzüne lanet etmeyeceğim, çünkü bir adamın kalbinin eğilimi gençliğinden beri kötüdür ve yaptığım gibi artık her canlıya vurmayacağım.” Ancak, nasıl tufandan sonra Yaradan’ın bir insanın kalbinin eğiliminin kötü olduğunu gördüğünün söylenebileceğini anlamalıyız. Bundan daha önce O’nun bunu bilmediği söylenebilir mi?
Mısır’dan göçte Hasadim’ [merhamet] kapları olan ihsan etme kaplarını aldılar. Kızıl Deniz’in yırtılması, Hohma’nın ışıkları olan “görme”dir, alma kaplarında alınan. Orada yukarıdan bir uyanış vardı “Efendi sizin için savaşacak ve siz sessiz kalacaksınız.” yazıldığı gibi. Fakat Tora’nın alınışı bu uyanışlaydı, aşağıdan bir uyanış, “Yapacağız ve duyacağız” dedikleri zaman.
“Onuncu günde, Dan oğullarının lideri, Ammishaddai oğlu Ahiezer.” Kefaret zamanı yaklaşıyor ve kendimizi kölelikten özgürlüğe çıkış olan kefaret ışığına hazırlamalıyız. Bir kişinin sürgünde olmadan önce sürgünden çıkmasının imkânsız olduğu bilinmektedir. Kutsal Tora’nın ebedi olduğu ve her nesile uygulandığı da bilinmektedir. Ayrıca Haggadah’ta [Pesah Bayramı Hikayesi], “Her nesil, bir
Matza, “Efendiyle savaştıklarında” olduğu gibi “Matza ve Meriva [kavga]”dan gelir. Kural şudur ki, bir kişi hamurla çalıştığı sürece, mayalanmış olmaz, tüm gün boyu olsa bile, bir kişi Mısır kralı Firavun’un yönetimi altında olduğunda, Yaradan uğruna hiçbir şey yapamaz. O zaman, bir kişi beden ile bir Matza ve Meriva
“Hepimiz bilge olsak bile… Mısır’dan göçün hikayesini anlatmamız emredildi.” Tora’yı ve anlayışı hali hazırda edinmiş olsak da, yine de İsrail halkının Firavun’un sürgününden çıkmasının kökünü çağırmamız gerektiğini söylemeliyiz. Bu böyledir, çünkü en önemlisi Klipa’dan [kabuk / deri] çıkış ve Keduşa’ya [kutsallık] giriştir. Derecelerin geri kalanı neden ve sonuç
Bilgelerimiz, Mısır’dan göç hikayesinin bir soru ve cevap şeklinde söylenmesi gerektiğini söyledi. Ona soracak kimsesi olmayan biri kendisine “Ne değişti” vb. diye sorar. Bunu yorumlamalıyız. “Hikâye” “cennetler anlatır” kelimelerinden gelir. Mısır’dan göç, Klipot’tan [kabuklar / deriler] ve Sitra Ahra’dan (diğer taraf), özgürleşme ve kurtuluş anlamına gelir, yani kurtuluşun
Tüm yenilikler sadece bir kişi kendi için almaktan çıkmakla ödüllendirildiği zaman başlar. Bu, Tora’yı putlara tapanlara öğretmenin yasaklanmasının anlamıdır, zira bir kişi Mısır’dayken Yahudi olamaz, çünkü Mısır kralı Firavun’a köleleştirilir ve Firavun için çalışırken, Yaratan’ın hizmetçisi olamaz. “Çünkü İsrail’in çocukları Benimdir; onlar benim hizmetkarlarım”ın anlamı budur ve onlar
Rabbi Zira, “Buradan, adam için bir sevinç, ağzında bir cevap ile ve zamanında bir meseleyle, ne kadar iyidir. Adam için sevinç ne zaman var? Ağzında bir cevap olduğunda.” dedi. RASHI şöyle yorumladı: “Bir kişi öğrenmesiyle ne zaman mutlu olur? Cevap verebildiğinde, bir takım Halacha (yasa) hakkında sorulduğunda” (Iruvin